İzlanda AB üyeliği referandumunda hayır oyu öne çıktı

İzlanda'da Avrupa Birliği ile üyelik müzakerelerinin yeniden başlatılıp başlatılmayacağına dair gerçekleştirilen referandumda, seçmenler yüzde 52,5 oranında "hayır" oyu kullanarak müzakerelere karşı durdu. Üyelik lehine oy kullananların oranı ise yüzde 47,5 olarak gerçekleşti. İzlanda'nın kamuoyu yayıncısı, sayım süreci devam etse de mevcut sonucun değişmesinin imkansız olduğunu bildirdi. Bu oylama ile uzun süredir devam eden AB üyeliği tartışmaları yeniden rafa kalkmış oldu.

Referandum sürecinde ABD Başkanı Donald Trump'ın Grönland'ı devralmaya yönelik "saldırgan" tutumu ve konuşmaları sırasında İzlanda ile ilgili yaptığı hatalı açıklamalar, oylamanın erkene alınmasına neden oldu. Ayrıca ABD'nin Reykjavik Büyükelçisi William Long'un İzlanda'nın ABD'nin 52. eyaleti olacağına dair şakası da toplumda tepki uyandırdı.

Üyelik karşıtları, İzlanda'nın 1944'te Danimarka'dan bağımsızlığını kazanmasının ardından mevcut Avrupa entegrasyonu avantajlarından, egemenlikten ödün vermeden yararlandığını savunuyor. Özellikle balıkçılık sektörünün korunması ve AB'nin Ortak Balıkçılık Politikası kapsamında yabancı filoların İzlanda sularında avlanması endişesi, tartışmaların merkezinde yer aldı. İzlanda, halihazırda Schengen bölgesinin ve AB'nin ortak pazarına dahil olan bir NATO üyesidir.

Diğer taraftan AB üyeliğini savunanlar, değişen dünya perspektifinde Birlik dışında kalmanın güvenlik risklerini artırdığını ve ülkeyi daha kırılgan hale getirdiğini ileri sürdü. Dışişleri ve Savunma Bakanı Thorgerdur Katrin Gunnarsdottir, üyeliğin küçük ülkeleri güçlendirdiğini savunurken; Siyaset Bilimi profesörü Hulda Thorisdottir ise meseleyi temel olarak egemenlik ekseninde değerlendirdi.